ادراک در رفتار ما/ چطور از دید دیگران ببینیم؟

داستان فیل و کوران مولانا را شنیده اید؟
ادراک

داستان به این صورت است که مردم شهری تا آن زمان فیل ندیده بودند،
از هند فیلی را آوردند و به خانه ای تاریکی بردند، مردم چون در تاریکی نمی توانستند فیل را ببینند
مجبور بودند با لمس کردن حدس بزنند آن چه چیزی است.

فردی خرطوم فیل را لمس کرد
و گفت فیل مثل یک ناودان بزرگ است. نفر دیگری گوش های فیل را لمس کرد و گفت فیل مانند بادبزن است.

یکی به پای فیل دست زد و گفت فیل مثل یک ستون است.
یک فرد دیگری پشت فیل را لمس کرد و گفت فیل مانند یک رخت خواب است.

هر کس نام فیل را می شنید تصوری که خودش نسبت به فیل را داشت می گفت.

مولانا در این داستان به خوبی فهم و تصوری که هر کس با توجه
به اطلاعات خودش نسبت به یک موضوع را دارد بیان کرده است.
هر کس نظری دارد و با یک نگاهی می بیند. در واقع ادراک افراد متفاوت است.

در واقع فرد به تجربیات قبلی اش مراجعه می کند،
چون گوش فیل را شبیه بادبزن می پندارد، می گوید فیل مانند بادبزن است.
و یا فردی دیگر پاهای فیل را لمس می کند و آن را مانند ستونی که قبلا آن را دیده می پندارد.

یک اتفاق و نظرات مختلف.

چرا ادراک و نظرات افراد با یکدیگر متفاوت است؟

 

تفاوت در ادراک ها به دلیل تفاوت در سه عامل است:
اطلاعات
ارزشها و باور ها
نیاز ها و خواسته های فرد

فردی با توجه به اطلاعات و دانش فعلی اش ادراکی دارد.

برای مثال زمانی که فردی در جایی مشغول به کار است
و به نظرش برنامه ای که چیده شده اصلا مناسب نیست.
فرد با توجه به اطلاعات خود نظری را دارد.

اما اگر شروع کنیم به فرد اطلاعات بیشتری بدهیم
که برنامه سازمان دهی شده براساس نیازهای هر بخش طراحی شده و به نفع افراد است، شخص نظرش تغییر می کند.

با گرفتن اطلاعات بیشتر ادارک  فرد تغییر می کند.
بنابراین افرادی که اطلاعات و دانش یکسانی از یک رویداد ندارند
لزوما نمی توانند ادراک های یکسانی داشته باشند.

مانند داستان فیل مولانا.

هم چنین همان طور که ارزشهای افراد متفاوت هستند
ادراک انها نیز می تواند متفاوت باشد.

فردی را می بینید که زمان زیادی را برای کمک به دیگران و انجام کارهای خارج از منزل می گذراند،
این کار برای عده ای ارزش محسوب می شود و یک کار مثبتی است
و نظری که نسبت به این فرد دارند این است که او بسیار فداکار است و از خودگذشتگی دارد

اما عده ای نظری دیگر دارند که این فرد از حد متوسط و معمول خارج شده است .
بنابراین ارزش ها در ادراک ها موثر هستند.

هم چنین خواسته های متفاوت نیز منجر به تفسیر های متفاوت از یک رویداد بیرونی می شود.

نکته قابل توجه این است که بسیاری از اتفاقات در دنیای بیرونی رخ نمی دهند و فقط در ذهن ما هستند
در ذهن خودمان با توجه به اطلاعات و تجربیات موضوعی را بررسی می کنیم و
با دانستن ادراک دیگران می توانیم بسیاری از مسئله های خود را حل کنیم.

اینکه شما بتوانید از دیدگاه دیگران به یک موضوع نگاه کنید، یک مهارت است که
می توان به وسیله آن بسیار از مشکلات و مسائل را پیش بینی کرد.

می دونم نظر مدیرم درمورد این موضوع چیه….
می تونم بفهمم مادرم در مورد این موضوع چه نظری داره….
می دونم دوستم از این جهت به موضوع نگاه می کنه….
مشتری من الان چه فکری می تونه داشته باشه….

با دانستن ادراک از به وجود امدن اختلاف ها  جلوگیری می کنیم.
به خاطر دارید زمان هایی که مورد قضاوت دیگران واقع شده اید،
در حالی که به نظرتان افراد اطلاعات درستی نداشتند و یا ادراک اشتباهی داشتند؟

از طریق چه راه هایی می توانیم قدرت ادراک خود را تقویت کنیم؟

یکی از راه هایی که می توانیم به ادراک توجه کنیم، مشاهده کردن است.
اینکه ابتدا بدون اینکه شروع کنیم به صحبت و یا قضاوت در مورد موضوعی، خوب مشاهده کنیم.
برای مثال رفتار افراد مختلف را در جامعه یا محل کارتان و یا در بین دوستانتان را مشاهده کنید.
برای مثال اتفاقی را دیده اید و این طور آن را تعریف کنید که

«مادری رو توی پارک دیدم که خیلی عصبانی بود، اصلا به فکر کودکش نبود
همونطور اون رو بین وسایل بازی رها کرده بود بعد هم که اومد با اینکه فرزندش گریه می کرد
با بی رحمی شروع کرد به دعوا کردن کودک و سرش داد میکشید.»

خب این نوع تعریف کردن وقایع و اتفاقاتی که شاهد آن هستیم طبیعی و ناخوداگاه شده است.
این گفت و گو را مجدد مرور کنید، چه کلماتی جنبه قضاوت داشتند؟
اصلا به فکر کودکش نبود..
اون رو رها کرده بود…
با بی رحمی…
دعوا می کرد و داد می کشید….

در مشاهده کردن اتفاق از قضاوت و نظر شخصی خودداری می کنیم
و فقط آنچه را که می بینیم بیان می کنیم:

«در این پارک یک کودکی در بین وسایل بازی بود . مادرش در کنار او نبود،
بعد از چند لحظه کودک شروع به گریه کردن کرد. کمی بعد خانومی به
سمت این کودک امد و با صدای بلند با کودک صحبتی داشت.»

در واقع صفت هایی که خودمان به افراد نسبت می دهیم را حذف می کنیم
حتی صفات مثبت مانند بخشنده، مهربان و…

مثلا فردی را می بینیم که در خیابان به کودکی مقداری پول میدهد،
بعد این طور توصیف می کنیم،

«یک فرد بخشنده و مهربان را دیدم که به آن کودک کمک کرد.»

حالت مشاهده گر:

«یک آقا را دیدم که مقداری پول به آن کودک داد.»

حالت مشاهده گر را روزانه تمرین کنیم و اتفاقات را بررسی کنیم
که آیا در حال قضاوت هستیم  و دچار خطای ادراکی هستیم یا تنها مشاهدات خودمان را میگوییم.
به این ترتیب می توانیم ادراک خودمان و فهم ادراک دیگران را بهتر کنیم.

 

مقالات مرتبط  انعطاف پذیری چه تاثیری بر زندگی ما دارد؟

 

5/5 ( 4 نظر )

افسانه صاحبی فرید هستم، مدرس و علاقه مند به آموزش مهارت های ارتباطی و هم چنین مهارت هایی که در طول تحصیل یاد نگرفته ایم و قصد دارم در این وب سایت مطالب کاربردی در این زمینه را با شما به اشتراک بگذارم.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برای امنیت، استفاده از سرویس reCAPTCHA گوگل مورد نیاز است که موضوع گوگل است Privacy Policy and Terms of Use.

من با این شرایط موافق هستم .